[Lược dịch] Những điều cần làm hậu Cô Vy – Chủ yếu dành cho marketers

Bài này tôi đọc khá lâu, được đăng từ 3/11 trên We Are Social – tài khoản weixin của một agency Trung Quốc mà tôi follow trên wechat. Khi đó tình hình bệnh dịch ở nước ta mới bắt đầu bùng lên đợt 2 vài ngày, mọi thứ đang rối tung và lộn xộn, ở bên Trung thì mọi thứ có vẻ đã đi vào kiểm soát, ca bệnh có tăng nhưng vẫn under control của nhà nước bên họ, nên tôi không có thời gian để nghĩ nhiều, chỉ xem là một bài viết hay, đáng đọc cho các marketers và để đó.

Tới giờ, tất cả mọi mặt trong cuộc sống của chúng ta bị đảo lộn, bao nhiêu ngành hàng, công ty, lĩnh vực bị ảnh hưởng, toàn dân đồng lòng ở nhà tham gia chống dịch. Những ngày này, ngồi làm việc ngoan ngoãn ở nhà và trăn trở với tấm lòng của một marketer luôn muốn dùng trí thông minh của marketing để giải quyết các bài toán kinh doanh, tôi nghĩ mình nên lược dịch lại một số ý trong bài viết, có thể không áp dụng được hết vì tình hình mỗi nước mỗi khác, nhưng chí ít cũng có thể chắt lọc một chút tư duy. Lâu lắm rồi tôi không dịch, khả năng cảm thụ ngữ nghĩa không còn còn như trước, nhưng sẽ cố diễn giải một cách khách quan dễ hiểu nhất cho các bạn đọc của tôi.

——————————————————————————————-

Trung Quốc là nước đầu tiên bị ảnh hưởng bởi virus corona và bị tác động rất nghiêm trọng. Để hạn chế sự lây lan, chính phủ đã thực hiện các biện pháp chưa từng có, cơ bản là đóng cửa toàn bộ đất nước và đưa hầu hết các lĩnh vực của nền kinh tế vào tình trạng bế tắc. Bây giờ, khi phần còn lại của thế giới bắt đầu chiến đấu với đại dịch, Trung Quốc đang dần kết thúc cuộc chiến của mình. Các quy tắc kiểm dịch được nới lỏng, người dân dần dần xuống phố và bắt đầu trở lại cuộc sống bình thường.

Nhìn từ bên ngoài có vẻ như chúng ta đã chiến thắng trong cuộc chiến này.

Sáu tuần vừa qua thực sự không phù hợp để nói về sự bùng phát của virus corona dưới góc nhìn của Marketing. Báo chí hay bản thảo được phát hành bởi các ấn phẩm thương mại có vẻ hơi “xôi thịt”, cơ hội và không tinh tế chút nào. Chỉ khi tới bây giờ và chỉ đối với thị trường Trung Quốc, một hướng dẫn trong tương lai gần cho các đơn vị quảng cáo và tiếp thị của Trung Quốc để đối mặt với tình hình kinh tế thị trường hậu virus, cần thiết hơn bao giờ hết.

Phần lớn, những gì được liệt kê ngay dưới đây là hiển nhiên và đòi hỏi rất ít dữ liệu. We Are Social nghĩ nó đúng, tôi cũng nghĩ nó đúng nên sẽ không có dẫn chứng gì đâu =)))

I. ĐỪNG BƠI TRONG BIỂN ĐỎ CỦA MEDIA (tức là Red Ocean strategy cho Media buying)

Nhìn xem, toàn bộ tháng 2 đã trở nên lãng phí mặc dù bạn không chi một đồng ngân sách marketing nào cả. Ngược lại, bạn cũng không kiếm thêm được xu nào. Bây giờ, tất cả nguồn lực và nguồn tiền dồn nén bấy lâu đang cầu xin được giải phóng tới những người dùng mục tiêu của bạn, hơn bao giờ hết. Bạn đã sẵn sẵn sàng rồi đúng không? Nhưng chờ chút, đối thủ của bạn và tất cả mọi người cũng vậy.

Điều hiển nhiên nhất cần làm là chi tiền cho các kênh media chính thống, với niềm tin lấy lại khách hàng của bạn. Tuy nhiên, đó là thứ mà tất cả mọi người đều làm, nơi tất cả mọi người đều đổ tiền vào. Trừ khi bạn có một ngân sách rất lớn, nếu không bạn sẽ giống như chết đuối vậy đó.

Chúng tôi khuyên bạn quảng cáo trên các kênh nhỏ hơn, chính xác hơn để tiếp cận được đúng đối tượng của mình. Sẽ mất thời gian và công sức để xác định là kênh nào, nhưng bạn sẽ có ROI cao hơn rất nhiều.

II. THẤU HIỂU SỰ KHAO KHÁT (HAY ĐÓI KHÁT) CỦA KHÁCH HÀNG

Người tiêu dùng đã bị nhốt trong nhà cả tháng trời. Họ đã tích tụ sự “thèm khát” rất lớn với những gì họ từng cho là hiển nhiên: ăn ở nhà hàng, đi chơi với bạn bè, đi xem phim, …v.v. Đừng hành động như bạn không biết điều này. Trong cách bạn tương tác với họ, nên cố gắng link tới họ, thấu hiểu họ, quan tọng nhất là hướng dẫn họ. Họ sẽ muốn mua/làm khoảng 20 thứ/việc trong vùng 1 lúc. Đừng chỉ nghĩ tới bán hàng, hãy giúp họ sắp xếp và ưu tiên.

III. TỚI LÚC QUYẾN RŨ NHỮNG KHÁCH HÀNG “QUYẾN RŨ” RỒI!

Có ai thích tàu điện ngầm đông đúc chật chội không? Đứng xếp hàng dài chỉ để mua một món ăn đường phố thì như thế nào? Trước khi có corona, câu trả lời là KHÔNG CÓ AI. Nhưng bây giờ, nhờ virus corona và các hoạt động phong toả, cách ly xã hội, câu trả lời là TẤT CẢ CHÚNG TA.

Con người là những sinh vật ngộ nghĩnh. Họ làm quen và mẫn cảm với mọi thứ một cách dễ dàng, cho đến khi những thứ đó bị lấy đi. Bây giờ, tất cả những hoạt động phung phí, lãng phí thời gian này dường như mới mẻ trở lại, và các vị trí quảng cáco xung quanh các địa điểm này là nơi tuyệt vời để nhắc nhở họ: “được sống và tự do” tuyệt vời như thế nào. Bạn phải thật nhanh chóng đưa ra những thông điệp phù hợp (trước đối thủ và người khác), vì thời gian và cơ hội đều có hạn.

IV. CÓ NHỮNG THỨ BẠN KHÔNG THỂ NẤU Ở NHÀ

Image may contain: food
thèm haidilao muốn chết luôn huhuhuhuu

Sự thật đáng buồn là ngành ẩm thực yêu dấu của Trung Quốc bị ảnh hưởng nặng nề bởi đợt bùng phát virus này. 93% các nhà hàng tạm dừng kinh doanh, chủ sở hữu nhà hàng nổi tiếng như Jia Guo Long, người sáng lập của Xibei, thông báo công khai rằng doanh nghiệp của họ không có tiền để ngăn chặn phá sản. Đối với chúng ta, những người sống trong một nền văn hoá quá “ám ảnh” bởi ẩm thực, sẽ rất đau lòng khi nhìn thấy những quán ăn yêu thích không còn nữa chỉ vì chúng ta không thể ra khỏi nhà.

Chà, tin vui là mọi người sẽ lại ra ngoài. Bạn bè phải được gặp gỡ, khách hàng phải được ăn tối cùng rượu vang, bữa ăn trưa cùng nhóm bạn lại được set kèo. Nhu cầu ăn uống sẽ tăng vọt và điều này không chỉ liên quan tới những người trong lĩnh vực F&B. Thay vào đó, tất cả các nhà tiếp thị Trung Quốc nên chuẩn bị cho thương hiệu của họ với niềm đam mê (cũ) mà hành vi (cũ) mới được hồi sinh này.

V. CHEAP THRILLS (vì ko biết dịch sao cho đúng)

Hàng triệu người đã bị cắt 1 phần hoặc toàn bộ lương trong khi chủ doanh nghiệp thiếu tiền mặt, vật lộn để sống sót. Như một hệ quả ngay lập tức, người tiêu dùng không còn tự do chi tiền cho các thương hiệu quen thuộc nữa, thay vào đó là thận trọng và tiết kiệm hơn.

Nhu cầu mua hàng của họ vẫn còn, nhưng khả năng mua hàng yếu đi trông thấy. Để giải quyết vấn đề này, chúng tôi khuyên bạn nên điều chỉnh lại thứ tự ưu tiên bán hàng của mình, đẩy mạnh các sản phẩm cấp thấp, chi phí thấp hơn trong 3 đến 6 tháng tới.

VI. KILLER DEALS (CŨNG KO BIẾT DỊCH RA SAO)

Các nhà kinh tế học Zhang An Yuan dự đoán tăng trưởng GDP của Trung Quốc trong Quý 1 2020 là rất thấp. Điều này đồng nghĩa với việc người tiêu dùng phải đối phó với các vấn đề tài chính cá nhân bất lợi, có thể trong quý 2 và cả quý 3.

Phản ứng đầu tiên của các thương hiệu có thể là dừng tiếp thị tới những người gặp khó khăn về tài chính, tập trung nguồn lực vào số ít người may mắn không bị ảnh hưởng nhiều bởi nền kinh tế. Chúng tôi nghĩ rằng đây là cách tiếp cận tốt nhất. Thay vào đó, chúng tôi đề xuất một chiến lược đối lập cho các thương hiệu để duy trì mối quan hệ với khách hàng, đó là cung cấp các sản phẩm thử nghiệm, giảm giá mạnh và các chương trình hỗ trợ tài chính (mua trả góp bla bla bla).

VII. DỊCH BỆNH SẼ QUA ĐI NHƯNG CHẮC CHẮN KHÔNG BỊ QUÊN LÃNG

Covid-19 hay Corona có thể biến mất khỏi cuộc sống của chúng ta, nhưng những kí ức về nó vẫn còn đó. Những nỗi ám ảnh như rửa tay hay đeo khẩu trang sẽ được duy trì trong một thời gian dài. Những thói quen mới này không nên bị bỏ qua, chúng nên được chấp nhận như một phần của xã hội hậu virus.

Chúng tôi tin rằng có rất nhiều cơ hội cho các thương hiệu liên kết thói quen mới này với các dự án, sản phẩm sắp ra mắt, là thách thức cho bộ phận R&D của bạn. Tin rằng bạn có thể là người tạo ra xu hướng tiếp theo. Không gì có thể ngăn cản bạn trở thành thương hiệu gắn liền với việc rửa tay và đeo mặt nạ trong những năm tới.

KẾT

Ở Trung Quốc, trong cuộc chiến chống COVID-19, chúng ta có thể đã (gần) thắng. Nhưng cuộc chiến của chúng tôi với tư cách là marketers, cuộc chiến giữa trái tim và khối óc, cuộc chiến chia sẻ SOV, cuộc chiến giành vị trí, cuộc chiến giành giật túi tiền người tiêu dùng trong thị trường hậu coronavirus này mới chỉ bắt đầu.

Hít một hơi thật sâu luồng không khí không còn virus, đối mặt với thử thách trước mắt và đi ra ngoài làm cho nền kinh tế của chúng ta tuyệt vời trở lại.

Interesting China (part 2 – weibo & wechat)

Trước đây, tôi có viết phần 1 của Interesting China dựa vào những research của mình trên internet và kinh nghiệm của bản thân tôi, hồi đó tôi nghĩ như vậy là ghê gớm lắm, mình làm cho công ty Trung Quốc mà, mình biết nhiều về Trung Quốc ghê. Nhưng giờ tôi biết mình đã nhầm vì nếu chỉ dựa vào google translate hoặc các nguồn tiếng Anh thì bạn chẳng biết gì về họ cả.

Cách đây tầm 6 tháng, tôi bắt đầu học tiếng Trung, có thêm bestie và vài người bạn người Trung, tôi tìm hiểu hơn về họ, chuyển gu từ trai tây qua trai Trung, chọn Trùng Khánh làm quê chồng, dùng weibo nhiều hơn facebook và bây giờ tôi nghĩ rằng tôi đủ kiến thức để viết tiếp phần hai. Tôi tiếp tục chuỗi bài viết này không phải tôi sính Trung hay gì cả, mà vì muốn chia sẻ những điều tôi thấy thú vị ở bển, có rất nhiều thứ đáng để học hỏi, nhất là về mặt công nghệ và truyền thông, tạm thời dẹp đi những vấn đề về chính trị, vì mục đích của tôi là mở rộng thế giới quan mà thôi.

Một người bạn của tôi, có khá nhiều hiểu biết về Trung Quốc, tương lai sẽ định cư ở bển, nói: “bên ngoài tưởng họ là một thế giới đóng, nhưng chỉ có ai bước vào mới biết nó hiện đại và phát triển như thế nào, như một thế giới khác song song cùng với thế giới chúng ta đang sống, nhưng fully-functioned hơn cực kì nhiều. Những gì chúng ta biết về họ không nhiều, nhưng những gì họ biết về chúng ta, là quá nhiều“.

  1. Weibo

Việc đầu tiên tôi làm khi biết một chút tiếng Trung là tạo một tài khoản Weibo, ban đầu, tôi sử dụng bản quốc tế vì có dịch tự động ra tiếng Anh, bản này có các functions cơ bản của weibo ví dụ hot search, danh sách nhân khí minh tinh, tin đang hot…tôi thấy rất tiện vì cần gì đều có thể search bằng hastag, tưởng nó chỉ có vậy. Sau một thời gian, thấy các bạn trong fandom Tiểu Bàng Giải hay đăng hình capture từ weibo nhưng có giao diện khác với tôi đang dùng, gì mà có cả livestream, anh Khải phát stream sinh nhật, rồi thì tặng quà nhau, mua cái này cái nọ cái kia, tôi hỏi bạn ra mới biết đó là bản cho dân mainland. Tôi mày mò đi dùng và giờ quên luôn cái app quốc tế kia rồi.

Đối với tôi, weibo là thế giới mà thứ gì trên đó cũng đều có, chỉ cần tôi có nhu cầu, weibo sẽ đều cung cấp cả, nhất là mặt thông tin. Weibo Sina định hình họ không chỉ là một mạng xã hội, mà là một công ty truyền thông, vậy nên về mặt sản phẩm nó như phiên bản ưu việt hơn của facebook và twitter cộng lại, về mục đích sử dụng thì kết nối với bạn bè/người quen không cần thiết nữa (vì đó là nhiệm vụ của wechat), mà chủ yếu để cập nhật thông tin, hóng biến, tìm kiếm đủ thứ trên đời và mọi thứ được tối ưu hóa bằng hastag. Sau khi dùng nhiều mạng xã hội, cho nhiều đối tượng người dùng khác nhau, tôi có thể quả quyết rằng team product của weibo cực kì xịn, vì đã làm ra một mạng xã hội mà đến đứa phát cuồng vì twitter như tôi cũng phải kêu lên TAO NGHIỆN WEIBO, và nó đúng là một mạng xã hội dành cho người Trung Quốc, những người quan tâm đến Trung Quốc hoặc có hành vi sử dụng mạng xã hội giống họ.

Weibo rất giỏi trong việc khiến người dùng quay trở lại app của mình (tôi nghĩ đây là điều quan trọng đối với bất cứ nhà phát triển nào) bằng đủ thứ trò khác nhau. Những fangirl như tôi, không bao giờ hết việc trên weibo, có quá nhiều thứ để làm cho thần tượng mà tôi lười quá, nên chỉ làm duy nhất 1 việc là điểm danh. Chứ các bạn khác còn tạo đủ trò để được cộng điểm bla bla trên bảng xếp hạng nhân khí hay gì gì đó. Tôi chỉ dùng bản thường, không phải bản VIP vì phải thanh toán bằng thẻ của ngân hàng nội địa, nếu bạn bỏ tiền ra mua VIP thì sẽ được access vào đủ loại benefits ở trển.

Tôi biết sơ sơ về code và phát triển app trên điện thoại, nên tôi tin chắc server của họ rất KHỦNG, vì một ngày lượng tin update lên đó cực kỳ nhanh, video, hình ảnh chạy ít khi lag (kể cả tôi dùng viettel) và mọi thứ luôn có thể up lên/tải xuống ở dạng HD. Đây là điều mà fangirl chúng tôi cực kỳ thích, vì có thể tải ảnh của các anh tha hồ mà không sợ vỡ hình, dù phóng to, in ra cũng vẫn ổn.

Tham khảo qua weibo của mình =)))
Một số hoạt động fangirl hằng ngày trên weibo =))

Đây chỉ là một phần rất nhỏ trong các trải nghiệm của tôi về weibo, account của tôi vẫn bị hạn chế vì không phải của mainland, bạn có thể thử dùng, ban đầu thấy hơi khó và hơi rối, nhưng một khi đã làm quen được rồi thì như có cả thế giới chỉ ở trong một cái app, media Trung Quốc rất chăm cập nhật tin thế giới, từ tình hình chính trị, xã hội tới thời trang, ăn uống, giải trí các kiểu. Fashion week hay sự kiện thời trang ở đâu, các báo như Vougue, Bazzar, Lofficel…update real-time y chang insta. Phim nước ngoài hầu hết đều có trên các web xem phim và chỉ cần ra là sẽ mở đánh giá trên douban, bữa tôi lọ mọ lên douban mà thấy quá trời phim netflix. Mấy thứ trend, memes gì cute ở trển cũng có cả một vựa, nên chơi hoài ko chán. Cảm giác của tôi trên weibo là: “không bao giờ bỏ lỡ một thứ gì” – không vì lí do gì mà weibo để tôi bỏ lỡ bất cứ tin gì về những người mà tôi quan tâm. Thuật toán và chế độ không bị hạn chế nhiều như facebook, nếu không dùng bản desktop thì hầu hết tôi ít khi gặp cái quảng cáo dạng sponsored nào.

Nói đi cũng phải nói lại, cho dù đây là một nền tảng đáng để học hỏi, nhưng cũng có nhiều bất cập về chuyện control của chính phủ, số liệu, mua thứ hạng, mua hotsearch và fake news tràn lan, nước họ còn đông dân như vậy. Đối với tôi dưới góc nhìn là một user, dùng để cập nhật thông tin, không có nhu cầu thể hiện quan điểm hay kết nối với bạn bè, thì đây quả là một thiên đường.

2. Wechat

Tôi làm việc cho một công ty Trung Quốc, Wechat là nền tảng mà chúng tôi sử dụng chính để làm việc, nói chuyện với nhau hằng ngày, liên hệ với các bạn ở Tổng công ty, đồng nghiệp ở nước khác. Vì Wechat ra đời được cũng khá lâu, khi tôi dùng thì ứng dụng này đã phát triển và hoàn thiện đến một mức độ nhất định, nên ân tượng đầu tiên của tôi là không khác gì zalo, à quên zalo không khác gì wechat cả. Wechat có tính bảo mật khá cao, gần đây bắt đầu siết chặt các tài khoản đăng ký bằng số điện thoại nước ngoài, control được nội dung đăng tải và người xem nó, có quyền add những ai mà mình biết, thân thiết, kiểu vậy (chứ không tự động thêm người ta làm bạn khi lưu số điện thoại trong danh bạ). Ví dụ wechat của bạn tôi là người Trung Quốc, thì “vòng bạn bè” chủ yếu là bạn bè, gia đình, đồng nghiệp.

Ban đầu, tôi cũng thấy nó bình thường, ngoài gửi hình HD và một vựa stickers ra thì chả có gì thú vị, newsfeed lại càng không vì tôi không có nhu cầu chia sẻ, mãi đến sau này, khi Mei giới thiệu cho tôi một loạt accounts để follow, thì tôi mới vỡ ra, à, khi một nền tảng đã phát triển đến mức tối ưu, mọi thứ sẽ trở nên tối giản như vậy, đơn giản là đỉnh cao của ưu việt. Vậy đó.

Mục subscription của wechat cấu hoạt động thì không khác gì ở trên zalo, tôi theo dõi họ, họ sẽ tự động gửi tin updates hằng ngày vào cho tôi. Nhưng vì hiện tại nhu cầu của tôi ở trên Zalo không phải để update các thông tin/channel đó, tôi nghiễm nhiên bỏ qua. Còn các chủ đề trên wechat lại là mối quan tâm của tôi, ý tôi là nội dung trên Zalo chưa phù hợp với đối tượng như tôi, chưa đủ hấp dẫn để tôi theo dõi hằng ngày và nhãn hàng dùng nó như một công cụ marketing hiệu quả, ví dụ nếu Bill Gates có zalo, tôi sẽ follow chú, những trang báo mà tôi thích có zalo, tôi cũng sẽ dùng để follow họ, kiểu vậy.

mục subscriptions trên weibo, follow và lựa chon thì họ sẽ gửi tin về hằng ngày vại đó. Zalo cũng có nhưg ko bao giờ có cái tôi quan tâm cả.

Nhờ Mei giới thiệu, tôi bắt đầu follow nhiều hơn những người mà tôi thích, ví dụ Bill Gates, một chị fashion blogger xịn xịn ở bển, các trang phân tích chiến dịch quảng cáo, marketing, mấy brands giày bla bla bla. Tôi bắt đầu tìm hiểu nhiều hơn về các case studies thành công trên wechat và các chiến dịch truyền thông tích hợp của nhãn hàng. Đối với tôi là một marketer hay tò mò mà nói, đó là cả một bầu trời kiến thức, đầy thú vị và hay ho để tôi có thể khám phá trong tầm 06 tháng tới.

Weixin của chị Fashion Blogger tôi thích và Bill Gates

Ngày trước tôi vẫn băn khoăn, xây dựng một nền tảng CHAT for FREE để làm gì? Vì sẽ tốn rất nhiều thời gian để khiến nó có lời, ví dụ Zalo cá nhân tôi vẫn thấy trắc trở với bài toán tối ưu hóa mô hình và mang tới giải pháp thông minh cho khách hàng. Giờ thì tôi đã biết wechat là tương lai của mọi ứng dụng nhắn tin muốn hướng tới, khi người dùng đủ lớn, đủ phụ thuộc, khi thông tin đủ tin cậy, công nghệ, nền tảng đủ tốt để tích hợp đủ thứ trên đời, thì tất cả đều có thể. Tôi nghe Mei giới thiệu, có hàng tá nhãn hàng, từ FMCG tới xe hơi, có cả ngàn case studies thành công trên wechat, tôi sẽ chia sẻ vào một ngày nào đó trong tương lai.

Nài viết này chỉ mang tính chất cập nhật thông tin, hơi sơ sài vì tôi không có thời gian phân tích nhiều, để hiểu tường tận và thật sâu về các nền tảng này, cách chúng ảnh hưởng tới hành vi người dùng, cách các nhãn hàng, marketers sử dụng chúng để làm marketing, đạt được các mục đích kinh doanh thì có lẽ tôi phải phân tích trong một bài viết khác, khi tôi đã có đủ nhiều thông tin, đã học tiếng Trung đủ giỏi để không cần google dịch nữa, có lẽ tôi sẽ thu thập thật nhiều case studies về bán hàng trên wechat chẳng hạn?

Tất cả chỉ là bước khởi đầu.

Sneakers is past, present and future of fashion

Không có item nào đáng để nói về ngành công nghiệp thời trang thế kỷ 21 hơn là sneakers – nhân tố đã định nghĩa lại cách ăn vận hiện hành, ảnh hưởng không chỉ tới thời trang thể thao mà còn cả đường phố, thay đổi nhu cầu về hình thức bên ngoài, gia tăng sự muôn hình vạn trạng của chất liệu, đường nét để phù hợp với từng thương hiệu cao cấp hay bình dân.

Chính sự đa dạng đã làm nên thành công của sneakers ngày hôm nay khi con người ngày càng ăn mặc đơn giản hơn, khiến chúng trở nên dễ ứng dụng trong nhiều tình huống hơn bao giờ hết. Sự thoải mái trở thành một trong số tiêu chí quan trọng khi người mua hàng lựa chọn quần áo, giày dép của mình. Điều này khiến sneakers trở thành một biểu tượng, xin nhấn mạnh, là biểu tượng.

Điều đầu tiên hiện lên trong suy nghĩ của tất cả mọi người khi nói về hip-hop đó chính là sneakers. Hip-hop bị ám ảnh bởi sneakers ngay từ những ngày đầu của trào lưu này và giờ chúng đang cùng nhau chiếm trọn thị trường Mỹ, lan rộng ra toàn thế giới, giúp sneakers không chỉ là một biểu tượng, mà còn là biểu tượng thời trang.

Đối với các thương hiệu xa xỉ, việc bán những đôi giày này không phải vì mục đích thay thế những chiếc IT bag huyền thoại (kiểu Hermes Birkin), mà vì các khách hàng trẻ đang đang chạy trốn khỏi họ vì không thể chi trả cho những chiếc túi cỡ vài chục ngàn đô, nhưng họ lại sẵn sàng nhịn ăn nhịn tiêu cho đôi giày cỡ vài ba ngàn.

Cho dù là như vậy, sneakers cũng phục vụ cho mục đích tương tự. Năm 2017, một công ty đầu tư tên là EXANE BNP PARIBAS và hãng tư vấn thời trang VR FASHION LUXURY EXPERTISE đã xuất bản một research về tỉ lệ mua các món đồ của các thương hiệu xa xỉ, kết luận rằng họ đang quá phụ thuộc vào quần áo thay vì phụ kiện, một cấu trúc kinh doanh khá lỏng lẻo. Lí do là: “Thời trang là một định nghĩa không được phổ cập bằng phụ kiện”, bản báo cáo đề cập,”nó dẫn tới thiếu kết nối với người tiêu dùng khi họ muốn trưng diện và thể hiện sự “có điều kiện” của mình”.

Đưa ra tín hiệu là một trong những điểm mạnh của sneakers. “Có rất nhiều bộ sưu sneakers được bán giới hạn và rất khó để mua được chúng”, điều này có nghĩa rằng nếu bạn sở hữu chúng, bạn sẽ trở nên cool ngầu một cách bất ngờ, bởi vì bạn biết rằng chúng sẽ được bán ra, chúng sẽ trở thành thứ mà bạn săn đón mà chưa chắc đã có được. Megan Collins, một chuyên gia dự đoán xu hướng tại Trendera, công ty chuyên về dự đoán các xu hướng và khảo sát các thế hệ, cô chia sẻ với tờ Footwear News năm ngoái: “Một chiếc túi chỉ có ý nghĩa đại diện cho số tiền bạn chi ra để sở hữu nó”.

Sneakers xa xỉ không phải là điều gì đó mới lạ. Prada đã cho ra mắt chiếc sneaker đầu tiên của họ từ 1996. Cú lội ngược dòng của Sneakers đã được diễn giải bởi những yếu tố sau đây:

  1. Sự liên thay đổi liên tục của các hình thức trang phục cho phép sneakers trở nên hữu dụng trong mọi tình huống hơn bao giờ hết, khiến tín đồ mua sắm đầu tư nhiều hơn vào những đôi sneakers đắt đỏ, vì họ biết rằng họ có thể mang chúng tới văn phòng hoặc đi chơi vào cuối tuần, 24/7 dùng thế nào cũng được.
  2. “Doanh thu thế hệ” xảy ra khi những người mua hàng trẻ trở nên chiếm phần lớn doanh thu của các thương hiệu xa xỉ. Họ có thể có những định nghĩa khác nhau về xa xỉ so với cha mẹ họ, họ đề cao sự nguyên bảnđộc đáo hơn rất nhiều so với những chi tiết tỉ mỉ, khéo léo đằng sau đó.
  3. Sự xâm chiếm của hip-hop là một trong số lí do những người mua hàng trẻ có thị hiếu khác biệt, vì văn hóa đại chúng đã thay đổi. Hip-hop đã giúp sneakers trở thành một biểu tượng ngay từ những ngày đầu, hiện nay đã trở thành loại hình âm nhạc hàng được yêu thích hàng đầu nước Mỹ và sẽ tiếp tục lan rộng ra toàn cầu, kể cả Trung Quốc.
  4. Sự ảnh hưởng của thời trang đường phố. Cách ăn vận thoải mái bắt nguồn từ văn hóa skate và Hip-hop đang định hình thời trang hiện nay, bao gồm cả mối liên kết chặt chẽ của nó với sneakers.

Các thương hiệu xa xỉ đang cố gắng để bắt kịp những thay đổi này, và ngay cả nếu họ chỉ chiếm một phần nhỏ của thị trường sneakers, họ vẫn muốn được chia một miếng bánh. Có vẻ họ đang làm khá tốt. Chia sẻ tại hội nghị hàng xa xỉ của Financial Times vào năm ngoái, CEO của Balenciaga Cedric Charbit đã nhấn mạnh về dòng sneakers Triple S của họ: “Đó sẽ không phải là buổi tiệc tối có mặt tôi nếu nơi đó không có một người cha hoặc ai đó nói với tôi: “Dừng sản xuất những đôi giày này lại, chúng không thể kiểm soát được nữa rồi, chúng tôi chi quá nhiều tiền cho Balenciaga”.

The whole new way of thinking

Tôi làm marketing được gần 5 năm, nhưng số năm làm tử tế thì cỡ 2.5, tính từ hồi tôi bắt đầu ở công ty bán lẻ Ô, nơi đã nuôi dưỡng, dạy dỗ, cho tôi nhiều kinh nghiệm và suy nghĩ có chiều sâu (mặc dù tôi không được sâu lắm). Kiến thức marketing của tôi hiện tại chủ yếu liên quan tới bán lẻ sản phẩm công nghệ, tôi không có quá nhiều insight về các ngành khác, nhưng về bản chất làm marketing thì công thức, nền tảng là gần như nhau. Tôi không được đào tạo marketing bài bản, vì tôi học kế toán ở Đại học, tôi cũng chưa bao giờ tham dự các khóa học marketing chuyên nghiệp, tôi biết rất nhiều anh chị và bạn trẻ khác cũng không có “học” như tôi, cảm ơn marketing vì là một ngành luôn khoan dung chào đón những thứ mới, trao cơ hội cho những đứa trái ngành mà không yêu cầu gì nhiều ngoài một tư duy mở.

Tôi làm cả marketing và branding, team chúng tôi hoạt động như một agency in house vậy. Trong team ai cũng đều trẻ, giỏi và đáng để tôi học hỏi. Công việc của tôi có cơ hội gần gũi với khách hàng, tôi được đi mediatrip ở nhiều nơi, lắng nghe nhiều người, từ nhiều nguồn, có thông tin khá đa chiều và gần với người tiêu dùng. Nhưng đó cũng là lí do tôi tự lừa dối bản thân suốt hai năm trời. Cảm giác thấu hiểu thị trường ám thị này này rất thú vị, nó bình dị đến nỗi hiến tôi nghĩ rằng tôi là hiện thân của khách hàng, tôi nên làm marketing với cảm xúc của một người dùng.

Giá như khi đó có ai nói với mình câu này.

Tôi đã rất cố gắng để thực hiện mong muốn đó, tôi hằng ngày hằng đêm phân tích kĩ lưỡng, lắng nghe, nhìn nhận, viết cả tá thứ tôi học được vào sổ tay cá nhân, nhưng càng cố tôi lại càng thấy tôi đang đi vào ngõ cụt, mọi thứ vẫn chưa đủ và tôi chưa tìm ra nó thiếu chỗ nào. Tôi tự học marketing cũng khá lâu, ý là tìm hiểu một cách bài bản chứ không tự phát, tôi học chủ yếu từ bạn bè, đồng nghiệp, báo chí và một vài chuyên gia. Gần đây, bạn tôi có gợi ý đọc cuốn sách How Brands Grow, đó là cuốn kinh điển must read của marketers vì nó sẽ chỉ ra những điều mà marketers lầm tưởng và ngụy biện. Tôi bắt đầu đọc nó từ tuần trước, và nó chỉ ra đúng những điều mà tôi nghĩ tôi luôn đúng, việc làm marketing với cảm xúc của người dùng là một ví dụ, nó vẫn đúng, chỉ là chưa đủ đúng.

Cách đây hai ngày, tôi lại đọc được một bài báo trên HBR nói về marketing và làm sản phẩm, tên là: Đừng chỉ bán sản phẩm, hãy bán một CÁCH SUY NGHĨ/TƯ DUY hoàn toàn mới. Tôi như nuốt từng câu từng chữ trong bài báo, mặc dù tôi chưa đủ sâu để nghĩ phải làm gì để đạt được nó, giải pháp nên đưa ra là gì, nhưng đó là câu hỏi luôn canh cánh trong đầu tôi những ngày này. Ngoài hai nguồn quan trọng này ra, hằng ngày tôi còn đọc một tỉ thứ hay ho, được chia sẻ cả ngàn case studies về các chiến dịch thành công của các nhãn hàng khác, nhưng tôi chưa bao giờ ngồi tĩnh lại suy nghĩ và chắt lọc thông tin cả. Tôi đang tổng hợp một bài hoàn chỉnh (cho cá nhân tôi) gọi là Tóm Lược Bán Suy Nghĩ Mới Hoàn Toàn – thể hiện việc thay đổi suy nghĩ của tôi về một số vấn đề, từ CŨ sang MỚI (có thể không mới với nhiều người). Để hoàn thiện nó chắc phải mất vài năm trời và tôi chưa sẵn sàng để chia sẻ, nhưng trong quá trình học hỏi tôi có rút ra được một số ví dụ khiêm tốn cơ bản liệt kê sau đây.


Ví dụ, Jeremy Scott là Giám đốc Sáng tạo của Moschino là người mà tôi rất thích, thích từ style cá nhân của ông lẫn việc ông ứng dụng nó trên các thiết kế của Moschino. Những ai mặc đồ của Moschino dưới bàn tay sáng tạo của ông, đều có chung một cảm giác rất classic, classy, bitchy, bitchy một cách cao sang mà chỉ ai đẹp xuất thần như Irina Shayk mới có thể biểu cảm nổi. Khi họ bỏ tiền ra mua, họ không chỉ mua dòng chữ Moschino trên tag, không chỉ mua vì Gigi Hadid quảng cáo, Kyllie Jenner mới bận hôm qua, mà còn vì thinking theo một mindset rất Scott, rất bitchy, slay cho dù thế nào thì tao vẫn cần phải đẹp thật sương sương trong cuộc sống rất đỗi bình thường này.

Cách đây 3 tháng, tôi có bỏ 20 đô ra để mua một gói membership của Quartz chỉ vì một tin quảng cáo có nội dung như hình bên dưới. Tôi chỉ là một ví dụ rất nhỏ nhưng đọc thông tin bạn có thể thấy rõ rằng họ không chỉ bán thứ tri thức sâu sắc hơn tin tức, nhanh hơn MBA mà còn bán cho tôi suy nghĩ rằng sở hữu membership đó sẽ giúp tôi trở nên thông thái hơn rất nhiều. Trong hoàn cảnh tin tức nhiễu loạn, những người như tôi sẽ tin dùng các đầu báo uy tín như NY Times, NYker, WJP, Guardian, Wired, Vox….tất cả họ đều có các bài viết hay, chất lượng và chương trình membership. Quảng cáo của họ tiếp cận tôi rất nhiều, nhưng chưa copy nào khiến tôi mua ngay trong một nốt nhạc như vậy cả. Sau khi trở thành thành viên của Quartz, đọc các bài viết theo chủ đề họ xây dựng cho chúng tôi hằng ngày và theo dõi các cuộc gọi thảo luận hằng tuần giữa biên tập viên thì tôi tin HỌ KHÔNG LỪA DỐI TÔI. Mọi thứ bắt nguồn từ sự thật ngầm hiểu cực kì ngầm hiểu của những người là đối tượng mục tiêu như tôi: KHÁT KHAO KIẾN THỨC VÀ SỰ ĐỔI MỚI, như chính triết lý của tờ báo này.

Khi Netflix cho ra một chuỗi các tập Stand Up Comedy (kiểu dạng như Dưa Leo mà của Mỹ và nói về những thứ nhân văn, triết lý hơn trong cuộc sống vậy), họ dùng billboard như một công cụ truyền thông gây hài. Chưa nói đến việc họ drive được bao nhiêu users xem thể loại này, nhưng điều tiêm nhiễm đầu tiên vào trong đầu khán giả là sự trào phúng, hài hước, sarcasm. Thứ mà không phải thương hiệu nào cũng dũng cảm làm quảng cáo như vậy.

Tôi không biết rằng ai là người sáng tạo ra sneakers, nhưng nếu biết tôi sẽ phải cảm ơn người đó rất nhiều. Từ thương hiệu high-end, luxury cho tới bình dân đều phải follow theo nó như một thứ tôn giáo không bao giờ chết, là quá khứ và tương lai của ngành công nghiệp sản xuất giầy, là thứ sẽ tồn tại mãi cùng người trẻ, cùng đường phố, cùng mọi loại phong cách thời trang tám ngàn bốn trăm triệu cách mix match khác nhau. Các thương hiệu bán sneakers hẳn rằng không chỉ bán giày, bán logo, bán style theo mùa, mà bán cả sự thoải mái tiện dụng, bán cả lòng tự hào, phóng khoáng của mỗi cá nhân khi đeo lên mình một đôi sneakers hợp thời vừa ý. Đó là thứ thinking, thứ tư duy, thứ xúc cảm không thể hiện được bằng vật chất và cũng không đo đếm được bằng tiền.

Image result for sneakers celebrities
Image result for sneakers celebrities

#InterestingChina – Part 1

Từ bé, lớn lên ở miền Bắc trung bộ, được nghe nhiều về sự xấu xa và nham hiểm của người Trung Quốc, tôi cũng có nhiều phần không ưa dân tộc này. Nhưng lớn lên, chứng kiến nhiều công ty Trung Quốc đầu tư vào Việt Nam như vũ bão, nhất là thương mại điện tử, hiện đang làm cho một công ty Trung Quốc trong lĩnh vực bán lẻ công nghệ, có sếp dễ thương, đồng nghiệp, bạn bè là người Trung Quốc mới thấy rằng mọi thứ đều phải tìm hiểu hai chiều. Tạm gác lại thành kiến một bên, càng tìm hiểu lại càng thấy đất nước này có nhiều điều đáng học hỏi và ngưỡng mộ.

I. Điều thú vị thứ nhất

Trong một cuộc hội thoại ngẫu nhiên với cô đồng nghiệp ở văn phòng Thâm Quyến, tôi được nghe kể về ele.me – dịch vụ giao đồ ăn lớn nhất đất nước này, mới đây được mua lại bởi Alibaba. Tìm thông tin về Trung Quốc bằng tiếng Anh rất khó, bài phân tích sâu sắc lại càng khó, tôi search mãi nhưng chỉ được một vài thông tin rất cơ bản về ele.me, may sao click vào một đường link của Forbes China và từ đó mò được cả một tá thứ hay ho.

Mark Zhang (Zhang Xuhao) – Founder của ele.me, 32 tuổi, Forbes 30 Under 30 của Forbes China năm 2013. Ele.me nôm na là “đói lắm hả?” – được sáng lập bởi Mark và Jack Kang vào năm 2008, khi cả hai đang theo học tại đại học Shanghai Jiao Tong để giải quyết vấn đề của chính anh: “đồ ăn đêm khi chơi game”.

Theo Wikipedia, cuối năm 2016, Ele đã phủ sóng hơn 2000 thành phố ở Trung Quốc với hơn 1 triệu 3 trăm cửa hàng, 15 nghìn nhân viên và 9 triệu đơn đặt hàng mỗi ngày. Hơn nữa, có tới hơn 3 triệu người đã sử dụng Fengniao (Chim Ruồi) dịch vụ giao vận con của Ele. Với sứ mệnh “Giao mọi thứ trong vòng 30 phút”, Ele đã áp dụng công nghệ tiên tiến tạo ra một nền tảng phong cách sống hàng đầu thế giới, tạo cho khách hàng những trải nghiệm lần đầu tiên/tiện ích nhất tại nhà. Nền tảng này không chỉ thu hút hơn 700 triệu người gia nhập vào “cuộc sống tiện ích 30 phút” mà còn cung cấp giải pháp hoạt động tích hợp để thúc đẩy ngành công nghiệp ăn uống và bán lẻ. 

Đoạn trên tôi copy và dịch trên wiki, nghe có vẻ hơi to lớn và khó hiểu nên tôi đã tìm vào website của Fengniao để tìm kĩ hơn, và biết được Fengniao là một nền tảng phân phối mở, được dành để giải quyết vấn đề “giao hàng 3km cuối” của các cửa hàng địa phương. Nó cũng giúp rất nhiều nền tảng trực tuyến hướng tới khách hàng nhận ra vòng lặp thương mại khăng khít của O2O (online to offline). Thế nên, Fengniao cung cấp API cho các merchants thứ 3, cho phép họ gọi các nền tảng mở từ API và gửi thông tin giao hàng về cho Fengniao.  – Có vẻ hơi khó hiểu, vẫn chưa hiểu là gì. 

Theo Forbes Việt Nam, Alibaba thông báo chính thức sở hữu toàn bộ cổ phần của Ele.me từ ngày 02.04.2018. Dù không tiết lộ giá trị của thương vụ mua Ele.me, nhưng Alibaba cho biết ứng dụng Ele.me được định giá 9,5 tỉ đô la Mỹ. Ông Daniel Zhang, CEO của tập đoàn Alibaba cho biết, Ele.me đang dẫn đầu thị trường giao đồ ăn kênh thương mại điện tử và các dịch vụ khác tại địa phương. Về lâu dài, Ele.me sẽ tận dụng được những lợi thế và nền tảng có sẵn từ Alibaba và tạo đà để phát triển New Retail, ông Zhang chia sẻ.

II. Nó thú vị như thế nào?

Anh thợ đánh cá Jin Kunwu không bao giờ tưởng tượng những ngày trở về đất liền của mình lại tươi đẹp như thế. Năm nay anh 38 tuổi, luôn đam mê theo đuổi những cơn gió, đón đầu ngọn sóng trong khí hậu nóng ẩm mưa quanh năm tại Hàng Châu. Vào những lúc như này, khi những người giao hàng khác phàn nàn không ngừng nghỉ, Jin len lỏi vào những con phố, mang theo hộp chứa đồ ăn trên chiếc scooter, gương mặt anh đang che giấu một cảm giác rất tự hào. Anh ấy không ngại thời tiết xấu và không bao giờ cảm thấy mệt mỏi khi chạy khắp nơi trên chiếc xe scooter của mình.

Hai điểm này đã khiến Jin trở nên nổi bật trong số hơn 10,000 nhân viên giao đồ ăn của Feng Niao Delivery. Một người trung bình có thể giao khoảng 40 đơn hàng một ngày, nhưng anh ta có thể giao tới 70-80 đơn và dĩ nhiên là thu nhập tăng tỉ lệ thuận với số lượng đơn hàng. Vào tháng Tám, Jin Kunwu kiếm được 14.000 nhân dân tệ (2035 đô la), trong tháng 9 anh kiếm được 17.000 đô la (2471 đô la).

Chí ít, tính đến nay, Jin rất hài lòng với quyết định chuyển công việc từ đánh bắt cá ở những vùng biển xa qua giao đồ ăn. Bạn càng làm việc chăm chỉ thì tiền bạn kiếm được sẽ càng nhiều hơn, thu nhập của anh bây giờ cao gấp đôi so với trước đây. “Tôi phải cảm ơn Jack Ma vì đã tạo ra tất cả các cơ hội việc làm này” – Jin chia sẻ. Anh nhấn mạnh rằng, người trả lương vào tài khoản ngân hàng hằng tháng cho anh là Jack Ma, mặc dù Feng Niao là một công ty con của Ele.me và chỉ là một trong số nhiều thương vụ đầu tư của Jack Ma.

Chuyển từ đánh bắt cá sang làm cho một nền tảng giao đồ ăn trực tuyến là quyết định đúng đắn của Jin. Làn sóng internet đã thay thế sản xuất, tạo ra nhiều cơ hội việc làm mới và theo xu hướng đó có một dòng lao động ổn định từ khắp khu vực miền Trung, miền Tây đến các thành phố loại một và loại hai. Những người nông dân đang rời khỏi nơi họ làm việc, chợ phiên, dây chuyền lắp ráp để lái scooter hoặc ô-tô, trở thành tài xế cho các dịch vụ như Didi, cung cấp thực phẩm, cung cấp dịch vụ vệ sinh, trở thành nhân viên tín dụng cho các công ty dịch vụ tài chính trực tuyến và hơn thế nữa. Họ đang bắt đầu cuộc sống mới với những thách thức và cơ hội mới. Cơn sốt này bùng nổ như một quả bom chứ không còn là điều hiển nhiên như trước.

Jin bỏ học vào năm lớp 6, làm ngư dân được 15 năm trời. Anh gặp rất nhiều cơn bão khi đánh bắt xa bờ ở vùng biển gần Đài Loan và Hàn Quốc, nên đối với anh thời tiết mưa bão ở Hàng Châu rất nhẹ nhàng. Tháng 2 năm 2016, lần đầu tiên anh bắt đầu công việc giao hàng, anh không thành thạo đường xá trong khu vực của mình, anh mất cả ngày để giao 7-8 đơn hàng, trong khi những người khác giao được 20-30. Jin đã ở trên biển qúa lâu, anh không quen dùng ứng dụng bản đồ, vì vậy anh đã mua một tờ giấy và nghiên cứu nó rất chăm chú sau giờ làm việc.

Khi đi giao hàng, anh vòng đi vòng lại khắp các con phố cho đến khi biết hết mọi con hẻm. Sau hai tháng, anh đã nâng con số đơn hàng lên 50-60 đơn mỗi ngày và giờ là 70-80 đơn. Nhìn chung, đối với Jin việc giao hàng trên một chiếc xe tay ga dễ dàng hơn nhiều so với đánh cá trên biển. Trên chiếc thuyền của mình, Jin đã đứng ròng rã 2 ngày một đêm với 20kg cá xếp chồng cho tới khi bàn chân anh sưng phồng. Nhưng việc giao hàng cũng gặp nhiều rắc rối. Anh không ngại gió và mưa, anh có rất ít thời gian để nghỉ ngơi, thậm chí không đủ cho những bữa ăn bình thường. Jin nghĩ rằng công việc của mình nhiều ý nghĩa hơn là giao hàng. “Họ (chỉ những nhân viên văn phòng của Feng Niao) có thể lên kế hoạch cho một tuyến đường rất tốt và nghỉ ngơi ăn bữa trưa, nhưng chúng tôi bận rộn nhất là lúc người khác đang ăn” – Jin nói.

Mùa hè là mùa cao điểm, mọi người luôn đặt hàng muộn vào ban đêm và Jin phải giao hàng tới 1 hoặc 2 giờ sáng trước khi thức dậy vào 7-8 giờ cho ngày làm việc kế tiếp. Đôi khi anh giao 7-8 đơn hàng mỗi giờ mà không gặp bất cứ sự cố nào, vào giờ cao điểm, anh có thể giao tới hơn 10 đơn. “Tôi không thể giao trễ, điều đó ảnh hưởng tới khách hàng và ảnh hưởng tới cả chúng tôi nữa” – Jin chia sẻ. Đôi khi, anh giao trễ vì chiếc scooter hỏng giữa đường, anh luôn thấy xấu hổ vì điều đó – “Tôi cảm thấy rất tội lỗi khi giao trễ, con người tôi là vậy đó”.

Trong nửa năm, Jin đã thay đổi hoàn toàn, từ một ngư dân khờ khạo thành một người giao hàng xuất sắc. Cái giá anh phải trả là 32kg – anh nói và cười gượng gạo.

 

Đây là câu chuyện có thật, được đăng tải trên trang qq.com của Trung Quốc, dịch lại bằng tiếng Anh và giờ mình dịch từ tiếng Anh sang tiếng Việt. 

III. Nó còn gì thú vị nữa không?

Loại hình dịch vụ như Ele.me và câu chuyện như của Jin kể trên đều không hề mới lạ đối với tôi, vì xung quanh tôi vẫn hiện hữu những thứ như vậy. Hằng ngày tôi vẫn lên các nền tảng gọi đồ ăn và trăn trở trưa nay ăn gì, vẫn có hàng ngàn câu chuyện thú vị xoay quanh các chú tài xế/giao đồ ăn mà mọi người chia sẻ trên các mạng xã hội.

Tuy nhiên, có hai điểm khiến tôi ngồi đây hoàn thiện bài viết rất dài và không có điểm nhấn này. Điểm thứ nhất là sự chăm chỉ và ý chí của anh Jin. Tôi vẫn thường đọc đâu đó trên facebook và gặp rất nhiều tài xế/shipper dễ thương, không bao giờ chê bai công ty, không bao giờ chê cuốc ngắn, không bao giờ chê cuốc trả thẻ hay đơn hàng lẻ, luôn niềm nở phục vụ, nhưng ví dụ của anh Jin thật thực tiễn và sống động, khiến tôi ấn tượng đặc biệt. Triết lí của anh rất hay và đơn giản, tận tâm và luôn làm tốt nhất công việc của mình chỉ cần có một công cụ đủ hữu ích trong tay, điều mà nhiều người trong đó có cả tôi cần phải học hỏi để trở nên tốt đẹp hơn trong cuộc sống.

Điểm thứ hai là số lượng đơn hàng phát sinh trong một ngày. Tôi biết Trung Quốc là đất nước vô cùng lớn, dân đông, nhu cầu nhiều, nhưng việc giao 7-8 đơn hàng trong một giờ, 70-80 đơn hàng trong một ngày là điều mà tôi không bao giờ tưởng tượng được. Trong một vài cuộc nói chuyện với CEO của một nền tảng giao đồ ăn, tôi được biết trung bình một ngày một shipper ở Sài Gòn có thể giao cỡ 20-30 đơn tùy theo đơn hàng và năng suất, nhưng so với số lượng đơn mà anh Jin giao một ngày thì quả thực nhu cầu của người Trung Quốc nhiều tới cỡ nào? Tất nhiên là sẽ có nhiều phép tính để cho ra kết quả hợp lý đó, nhưng anh Ji sút hẳn 32kg quả là điều bình thường tới mức phi thường!

Tôi đọc đâu đó vu vơ, Ele.me hiện giờ vẫn đang trong cuộc chiến giành thị phần với Meitoan, vẫn lỗ rất nhiều tiền vì khuyến mãi và đang tìm kiếm thêm nhiều nhà đầu tư mới. Nó cũng giống những gì đang diễn ra ở Sài Gòn, Hà Nội, giữa các công ty công nghệ về nền tảng. Tôi không biết sau này ai thắng, ai thua, các ứng dụng trên còn biến đổi cỡ nào để phục vụ cuộc sống của người dùng, nhưng tôi tin rằng công ty nào càng có nhiều nhân viên như anh Jin thì khả năng bền vững của họ sẽ càng cao hơn, bởi suy cho đến cùng, họ mới chính là giá trị cốt lõi, khiến dịch vụ giao hàng trở nên nhiều hơn thế nữa.

Slogan “trung thực” của các thương hiệu

Nguồn: Quora

Mình đã lược bỏ một số thương hiệu không phổ biến lắm tại Việt Nam hoặc mình không biết. Mình dịch theo ý hiểu và giữ lại nguyên gốc tiếng Anh để đảm bảo độ funny. Hihi.

  1. Alibaba: Không phải 40 tên cướp – Not 40 thieves.
  2. Coca-Cola: Tao là bản gốc duy nhất tin vào bản thân mình  – I’m the original one believe me.
  3. Pepsico: Cảm ơn Ấn Độ vì đã chấp nhận tôi. Tiện thể cho các bạn biết, tôi không đến từ đất nước của các bạn – Thanks Indians for accepting me. BTW for your info, I’m not from your country.
  4. McDonald’s: Aha! Ngay cả tao cũng thích nữa nè – Aha! Even I’m loving it.
  5. Domino’s: Đứa (ngay) bên dưới là ví dụ điển hình nhất của việc đạo văn – Next one is best example of plagiarism.
  6. Pizza Hut: Cái gì thế? – What was that!
  7. Aamir Khan Productions: Trung Quốc là thị trường tiếp theo – China is the next market. (* công ty của chú cute đóng PK).
  8. Career launcher: Sự nghiệp là im lặng – Career is silent.
  9. Google: Cách gián điệp đời sống cá nhân chỉ một bước chân – Just a step behind real life spy.
  10. Facebook: Chúng tôi tôn trọng riêng tư của bạn, nhưng chỉ khi bạn chia sẻ điều đó với chúng tôi – We respect your privacy but only when you share that with us.
  11. Amazon: Bill Gates đứng đằng sau chúng tao nè – Bill Gates is behind us now.
  12. Microsoft: Chúc mừng Jeff Bezos – Congrats Jeff Bezos.
  13. Marvel studios: DC gì zợ? DC what?
  14. DC: Này, có nhớ Wonder Woman hông? Hey, remember wonder woman?
  15. Zomato: Chúng tôi chỉ trưng bày đồ ăn thôi – We just “Show” you food.
  16. Starbucks: Tôi cũng là một phần của họ mà – I’m also their part.
  17. Delhi: An toàn cho phụ nữ, ô nhiễm, chúng ta có thể làm ơn nói về thứ khác không – Women safety, Pollution, please can we talk something else!
  18. TIME (tạp chí): Bắt đầu ngay bây giờ. Trả phí ngay bây giờ  – Start now. Pay now.
  19. Apple: Tớ là đứa bạn (dùng để) khoe khoang của ấy – I’m your showoff friend.
  20. Nike: Trả tiền đi (không nói nhiều) -Just pay it.
  21. Adidas: Định lý Converse áp dụng cho “Mọi việc đều có thể xảy ra” – Converse theorem applied to “Everything is possible”.
  22. Oppo: Camera Phone. Có cả gọi điện, internet, âm nhạc, video nhưng vẫn tuyên bố chỉ có camera – Camera phone. Also calls, internet, music, video but still tag will have camera only.
  23. Vivo: Camera và âm nhạc. Tôi là anh trai –  Camera and music. I’m elder brother.
  24. Samsung: Tin tôi đi, tôi không nổ mà (Note 7) – Believe me I’ll not blast
  25. Nokia: Cần pin dài bao lâu? (anh có hết) – Long hour battery needed?
  26. Nestle: Miền đông hay miền tây, Maggie (nước tương) là tuyệt nhất. Hai phút thôi mà! – East or west, maggie is the best. 2 minutes please.

Những video công thức nấu ăn đã “xâm chiếm” trang chủ facebook của bạn như thế nào?

Tác giả: Tanya Basu, 18.5.2016.

Tháng sau năm ngoái, Andrew Ilnyckyj, nhà sản xuất video tại BuzzFeed đang quay đoạn chuẩn bị cho chương trình All Day Breakfast Burger ( Bữa sáng nào cũng là Burger!). Sau khi xếp các lớp bao gồm thịt xông khói, trứng rán và đổ si-rô bourbon lên trên miếng chả phủ đầy pho mát, anh đưa một bàn tay vào giữa chiếc burger, thêm lên nửa trên một miếng khoai tây chiên giòn. Giống những vụn khoai tây vương vãi bên ngoài, một dòng chảy vàng ươm của lòng đỏ trứng tràn ra đĩa. “Oh Yes!”, Ilnyckyj kêu lên một cách ngất ngây.

Câu cảm thán đó bây giờ đã trở thành điểm nhấn trong mỗi video sản xuất bởi Tasty – fanpage đình đám nhất trên facebook của Buzzfeed trong vòng chưa đầy một năm qua với hơn 55 triệu lượt yêu thích. Các videos của Tasty chỉ dài tầm khoảng một phút và có kết cấu mỹ thuật rất đơn giản: là sự kết hợp của những đoạn phim chuyển động, hướng dẫn đơn giản trên màn hình, nguyên liệu nấu ăn đầy màu sắc và dụng cụ làm bếp. Hầu hết các clips thu hút hàng trăm nghìn lượt yêu thích; hàng trăm, nếu không thì hàng nghìn lượt bình luận; và hàng trăm trăm nghìn lượt xem trên Youtube. Nhờ tiềm lực mạnh mẽ từ một thương hiệu của BuzzFeed, Tasty đã làm được điều đó theo cách của họ, trực giác mà nói là như vậy.

Để hiểu thêm làm thế nào và tại sao họ lại quản lý được những thủ thuật đó, tôi đã gặp Andrew Gauthier, người điều hành việc sản xuất và sáng tạo video đằng sau Tasty tại văn phòng Buzzfeed Manhattan vào tháng 3 vừa qua. Cao và gầy, anh ấy chào đón tôi bằng chiếc áo sơ mi trại hè màu vàng chói và mái tóc vàng hoe được tết thành những bím Heidi. Andrew xin lỗi vì không nắm rõ lịch trình của mình những ngày gần đây. Anh làm việc tại trụ sở Los Angeles và đến Manhattan để lên kế hoạch cho những dự định mới của Tasty.

Gauthier nói với tôi rằng Tasty ban đầu chỉ là một thử nghiệm. Vào mùa hè 2014, nhóm của anh ấy đã đăng những videos chia sẻ bí quyết sống khoa học lên Youtube của BuzzFeed Food với mục đích xem cách lan tỏa của chúng ra sao khi họ đưa chúng lên Facebook. Lượt xem của các videos đã tăng lên nhanh chóng trên Facebook tại thời điểm đó, phần lớn nhờ vào tính năng tự động phát trên trang chủ của người dùng. Nhóm nghiên cứu đã theo dõi một loạt các videos, trong đó cung cấp những lời khuyên ăn uống (ví dụ: 6 loại trái cây bạn đang ăn sai cách) và kết quả mang lại là cực kỳ khả quan. Với hi vọng phát triển thành công một chuỗi các videos theo mô-típ “Làm thế nào để thực hiện một cái gì đó?”, họ bắt đầu sản xuất các video dạy nấu ăn thời lượng ngắn, bao gồm các đoạn quay chuyển động, hình chụp từ điện thoại, mô tả những nguyên liệu được chế biến từng bước thành các món ăn như thế nào, ví dụ như: 3 nguyên liệu để làm Beer Dip. Những bài đăng đã chứng tỏ rằng không có ngoại lệ nào ngoài sự phổ biến, thật vậy. Những công thức đã được người dùng làm theo, theo Gauthier chia sẻ: “Họ cảm thấy họ mốn đạt được một điều gì đấy “thật lạ lùng, tươi mới và tuyệt diệu””.

Trong nhiều tháng sau đó, sự phổ biến của BuzzFeed Food trên Facebook tiếp tục tăng trưởng. Vào mùa hè kế tiếp, khi Facebook điều chỉnh thuật toán RSS trên trang chủ để quảng bá các videos của các nhãn hiệu thời trang mà người dùng tương tác, nhóm làm video ẩm thực đã quyết định làm một điều gì đó khác biệt. “Chúng ta đã có ý tưởng rồi: Liệu chúng ta có thể bắt đầu thứ gì đó hoàn toàn từ con số 0?  Gauthier nhớ lại. “Nếu không có ánh hào quang của thương hiệu?” (BuzzFeed).

B59AOmICQAAiGGj.png
HÌNH ẢNH CƠM CHIÊN THỊT QUAY TRÊN TWITTER CỦA BUZZFEED FOOD

Những khái niệm của việc khởi động một trang web độc lập mà không có lợi ích rõ ràng từ các đơn vị liên quan là không bình thường. Sự đại diện của BuzzFeed không thể lý giải rõ ràng cho trường hợp này: tại sao họ đi theo con đường đó? Lý do chủ yếu tập trung vào việc mọi người thích like và chia sẻ trên Facebook – một phần để thể hiện sự hợp thời và cố gắng xây dựng sức mạnh cho những video của chính họ, chứ không phải là liên kết chúng, cho dù tốt hơn hay tồi tệ hơn, hãy để BuzzFeed tồn tại, hiện diện như một đơn vị truyền thông xã hội. Và tháng bảy năm ngoái, Gauthier và nhóm của anh đã khởi động Tasty, một trang Facebook có định hướng rõ ràng, công khai thừa nhận là một phần của hệ thống BuzzFeed với một dòng giới thiệu nhỏ: From BuzzFeed ở góc và URL Facebook kết thúc với “buzzfeedtasty”. Ngay cả khi các đường link dẫn tới Tasty trên buzzfeed.com đều được ẩn bằng một URL ngắn gọn.

Những videos của Tasty đã được cải thiện rõ rệt về tính thẩm mỹ so với các videos hướng dẫn ban đầu của BuzzFeed Food. Từng bước, từng bước đều được biên tập một cách nhanh chóng. Nhưng Tasty giữ lại các khung hình đơn giản, nhịp độ nhanh chóng, và quan điểm “người đi đầu” trong các video của BuzzFeed Food. Đội ngũ sản xuất tin rằng những người xem trẻ tuổi đặc biệt quan tâm tới khả năng tiếp cận hơn là sự lạ mắt và những người sành ăn.”Quá trình thực hiện món ăn phải thật nhất có thể”, Gauthier nói. Họ đã đạt được kết quả vô cùng rõ nét: lớp bột làm bánh trắng tinh đổ xuống những chiếc bát, từng viên bột lăn sục sôi giữa biển dầu đầy chảo, và những lát rau được cắt xén hoàn hảo. Mục tiêu của nhóm trong tháng đầu tiên sau khi ra mắt là đạt được 500 nghìn lượt yêu thích trên Facebook, và họ đã đạt được 1,2 triệu.

Bắt mắt là một trong những lí do chủ đạo cho sự phổ biến của các videos. Tại SXSW Interactive Festival năm nay, Frank Cooper, giám đốc tiếp thị và sáng tạo của BuzzFeed đã miêu tả hình ảnh trực quan chính là điểm mấu chốt cho tham vọng tạo nên “kênh chia sẻ đồ ăn lớn nhất thế giới” của công ty ông. “Chỉ mất 60 giây để giới thiệu từ nguyên liệu đầu tiên tới sản phẩm cuối cùng”, ông nói. “Và thậm chí nếu bạn không thể nấu ăn, bạn chỉ cần nhìn chúng cũng rất dễ trở nên gây nghiện”.

9-vegetarian-meals-that-will-satistfy-any-meat-lo-2-29539-1468507254-0_dblbig
HÌNH ẢNH CỦA TASTY TRÊN BUZZFEED

Ze Frank, chủ tịch của BuzzFeed Motion Pictures, nói với tôi rằng sự căng thẳng lến tới kịch tính chính là điểm mấu chốt của hiệu ứng này. Ông ấy gợi ý, đặc biệt là hình ảnh, chúng được xây dựng để truyền tải một câu chuyện ngắn gọn trong khoảng thời gian cho phép, liên tiếp một cách nhanh chóng cho tới khoảnh khắc “Oh, yes!”. Gauthier đồng ý với những phân tích đó và nói thêm rằng nhạc nền trong các videos thường theo thể loại nhạc jazz hoặc điện tử vui nhộn. Âm nhạc ít quan trọng hơn hình ảnh, mặc dù, Tasty đặc biệt lưu tâm tới thực tế là tính năng phát tự động video trên Facebook không kèm theo âm thanh. Nếu những hình ảnh không thể làm xiêu lòng người, họ sẽ lướt qua nhanh chóng. “Chúng tôi đã thực sự nghĩ về một loại âm thanh độc lập”, Frank nói. Loại video nào có thể tích hợp được sự liên tục chỉ trong một sản phẩm như vậy và cho phép bạn chia sẻ với bạn bè của mình?

Ngay từ video đầu tiên, những đầu bếp nghiệp dư đã đăng những hình ảnh và bình luận về việc họ đã làm theo những công thức đó như thế nào, điều này giúp cho Tasty có sự điều chỉnh và thay thế. Gauthier cho tôi xem một bình luận từ tháng 10 năm ngoái, là 4 hình ảnh của một cô bé đang làm bánh bơ đậu phộng. Điều này đã tạo cảm hứng cho họ mở rộng ra một thương hiệu khác, và ngay sau đó, họ đã cho ra mắt Tasty Junior, một loạt các video nấu ăn của trẻ em và cha mẹ, họ làm các món như pizza, thịt chiên giòn, bánh quy và các món ăn khác cùng với nhau. Một bình luận khác đã dẫn Tasty tới việc sản xuất series Mom vs Chef, một cuộc thi giống như Iron Chef, các bà mẹ sẽ thi đấu với những đầu bếp chuyên nghiệp.

tasty-breakfast-recipes-2-8516-1466003416-3_dblbig
MINH HỌA CỦA JUNIOR TASTY – TAY EM BÉ

Một vài nghiên cứu về chiến lược truyền thông dẫn tới thành công của Tasty trên Faceboo cho tôi biết rằng vũ khí tối thượng của công ty này chính là tập trung vào những chi tiết, cho dù là nhỏ nhất. “Những gì mà Tasty và BuzzFeed đã tìm ra là sự thích hợp”,Katie Miller, giám đốc truyền thông xã hội tại Minneapolis – công ty tư vấn chiến lược truyền thông của IFC Olson nói với tôi. Họ đang hướng người dùng quan tâm tới những con ốc sên, một đoạn video khiêu vũ nào đó, hoặc những người ăn khoai tây chiên giòn ở Minnetosa.

Facebook nổi tiếng với thuật toán có thể đẩy bài viết hiển thị ở vị trí đầu tiên trên trang chủ của bạn. Nhưng các đơn vị như BuzzFeed đã năm bắt lấy những thay đổi thường xuyên này để quảng bá thành công cho các videos, các chỉ số bao gồm lượt bình luận, chia sẻ, yêu thích, nhưng trong đó nhấn mạnh sự tương tác của người dùng. Hơn thế, nhiều khả năng Facebook sẽ tự quảng bá nó rộng rãi hơn. Đối với các videos, chỉ số sẽ tính toán một người xem video đó trong vòng bao lâu, những gì họ đã thực hiện hành động gì với video đó sau khi xem nó, đồng nghiệp của Miller, Samantha Campbell cho biết. Điểm nhấn này khiến những người nghiện khoai tây chiên giòn ở Minnetosa có một thân hình không cân đối. (lol).

Nhưng làm thế nào việc nhấn yêu thích và chia sẻ một clip taco phủ đầy phô mai với bạn thân của mình lại có thể biến thành tiền? Frank chia sẻ rằng công ty đang cố gắng làm rõ điều này, nhưng ông cũng nói các video được tài trợ sẽ là nguồn thu chính của Tasty. Kể từ tháng 11, BuzzFeed đã bắt đầu hiển hị các thương hiệu đồ ăn trong một phần ba bài viết của mình. Vào tháng 3, Tasty đưa hình ảnh lò nướng Oster trong một video dạy nấu Jalapeño Popper Burgers. Chỉ trong vòng một giờ đồng hồ, chiếc lò này đã cháy hàng trên Amazon và Target.com.

Hiện tại, họ bắt đầu nhượng quyền kinh doanh: những bản thể quốc tế khác, đại diện cho nguyên liệu và đặc trưng của từng địa phương, ví dụ như Proper Tasty, ra mắt năm ngoái tại Anh Quốc, và ở Brazil là Tasty Demais được tung ra vào tháng 2, BuzzFeed cũng đang áp dụng cách tiếp cận tới những chủ đề khác. Vào tháng 3, họ khởi động Nifty, là một kênh giới thiệu đồ tự làm, những đợt sóng yêu thích tới cuồng nhiệt đã khiến Facebook tạm thời vô hiệu hóa nút “like” của trang này với “niềm tin lầm lỗi” là nó tới từ đây. Đội ngũ sản xuất video đã và đang cố gắng tái tạo tầm ảnh hưởng của mình trên các nền tảng thân thiện với hình ảnh hơn như Instagram hay Snapchat. Thách thức của việc kiếm tiền từ Tasty vẫn còn là một ẩn số, nhưng hiện tại BuzzFeed đang sử dụng nội dung để mở rộng phạm vi hoạt động. “Luôn luôn là các nguyên liệu đó – chơi chữ một chút – hòa quyện lại với nhau để tạo ra những cơ hội này”, Frank nói.

Tanya là một cây viết tại trụ sở Brooklyn của The Newyorker.